Czy interpretacja to taniec, a wilk to belfer?

Posted on Updated on

Trafiłem ostatnio na książkę Bartosza Brożka „Granice interpretacji. Czy rozumienie przypomina rozmowę, widzenie czy taniec”. Było to tego samego dnia, kiedy napisałem post „Co by było, gdyby dyskusja była tańcem?”. Z jednej strony to oczywiście przypadek, ale z drugiej – zupełnie nie.

Rozumienie przez metaforę

Rzecz w tym, że każde złożone zjawisko społeczne, takie jak komunikację, dyskurs polityczny, czy stosunki międzynarodowe, rozumiemy przez odniesienie do czegoś prostszego lub lepiej znanego. Po prostu nie da się inaczej! Nie ma w tym nic dziwnego, że analizując pojęcie interpretacji autor szuka – że posłużę się terminologią z językoznawstwa kognitywnego – dobrej domeny źródłowej dla budowanej przez siebie metafory pojęciowej, bo tak naprawdę inaczej nie potrafimy niczego skomplikowanego rozumieć.

Dobra metafora zawiera to, co trzeba zrozumieć (jako domenę docelową) oraz prostsze i lepiej znane zjawisko, którego elementy składowe odpowiadają tym, które występują w owym czymś, co chcemy zrozumieć (jako domenę źródłową). Odpowiadają, to znaczy: w określonych warunkach zachowują się analogicznie. Na przykład: bajka o Czerwonym Kapturku jest świetną (bo jasną i dobrze znaną) domeną źródłową dla wielu metafor. Ale czy, kiedy mielibyśmy za jej pomocą opisać szkołę, na pewno dobre jest – pozornie oczywiste – przypisanie roli uczniów Kapturkowi, a belfrów – wilkowi? W szkole, która zmusza nauczycieli do obchodzenia się z uczniami jak ze zgniłymi jajkami, a ci ostatni praktykują zakładanie ciału pedagogicznemu kosza na śmieci na głowę, lepszą analogię i trafniejszą metaforę zbudujemy raczej przypisując te role odwrotnie.

I co z tego?

Posługiwanie się metaforą jest przebiegającym poza świadomością podstawowym i codziennym procesem umysłowym. Sednokrąg wymusza posługiwanie się nim pod kontrolą świadomości, pozwalając osiągać lepsze rezultaty w kreatywności, rozwiązywaniu problemów, zapamiętywaniu i rozumieniu.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s